کلات نادری، سرزمین گنج های ایران

به گزارش کهن پارس، کلات نادری نام شهری مرزی در شمال شرقی استان خراسان رضوی است. کلات در لغت به معنای ارگ، بارو و قلعه است. قبل از اسلام بیشتر شهرها به شکل کلات ساخته می شدند و در آن ها نظام طبقاتی شامل ارتشداران، موبدان، واستریوشان و صنعتگران رعایت می شد. در این مقاله قصد داریم شهر زیبا و تاریخی کلات نادری مشهد را معرفی کنیم. با خبرنگاران همراه باشید.

کلات نادری، سرزمین گنج های ایران

کلات نادری کجاست؟

کلات نادری کجاست و موقعیت جغرافیایی این شهر چگونه است؟ کلات نادری از شمال به وسیله تپه ماهورهایی با طول 180 کیلومتر به کشور ترکمنستان، از شرق به سرخس، از غرب به درگز و از جنوب به کوه های هزارمسجد و شهر مشهد منتهی می گردد. مساحت این شهر 3.518 کیلومتر مربع است. بعلاوه این شهر 140 آبادی دارد.

معرفی شهر کلات نادری

در معرفی شهر کلات نادری بیشتر با این شهر زیبا آشنا می شویم. همانطور که گفته شد کلات در لغت به معنای ارگ یا قلعه است و در گذشته به قلعه یا ده بزرگی که بر سر کوه یا پشته بلندی ساخته می شد کلات می گفتند. شهری که امروزه کلات نادری نامیده می گردد در میان ارتفاعات کوه قرار گرفته است و دسترسی به آن سخت بوده و تنها به وسیله جاده پرپیج و خم کوهستانی امکانپذیر است.

در گذشته با توجه به نبود وسایل نقلیه امروزی، کلات نادری در مقابل هجوم دشمنان مکانی امن و مستحکم محسوب می شد. بنابراین عجیب نیست که این منطقه از دوران تاریخ پیش از اسلام تا دوران معاصر اهمیت ویژه ای برای حکومت ها داشته باشد.

مطالب مرتبط:

راهنمای سفر به مشهد

همه چیز راجع به بازار رضا مشهد

دلیل نامگذاری این کلات به نادری استفاده از این مکان به عنوان پایگاهی نظامی و دژی نفوذنا پذیر برای نادرشاه افشار بوده، بعلاوه پادشاه افشاریه غنائم و گنج های به دست آمده در جنگ ها را در این شهر نگهداری می کرد. امروزه معروف ترین اثر برجای مانده از دوران افشاریه در کلات نادری، عمارت خورشید یا کاخ خورشید است که در حدود سال 1120 خورشیدی به دستور نادرشاه افشار ساخته شده است. بعلاوه در ضلع شمالی شهر کنونی آثاری از برج و باروی قلعه های مربوط به دوران ساسانیان کشف شده است.

جاهای تماشای کلات نادری

جاهای تماشای کلات نادری مشهد شامل جاذبه های تاریخی و طبیعی است که در ادامه به معرفی آن ها می پردازیم.

کاخ خورشید

نادر شاه بعد از پیروزی در هند دستور احداث کاخ خورشید را در کلات نادری داد و تا زمان مرگ همراه خانواده اش در این کاخ سکونت داشت. البته ساخت تمامی قسمت های کاخ خورشید تا انتها عمر نادر شاه به اتمام نرسید. امروزه کاخ خورشید با سه طبقه و 12 اتاق یکی از مهم ترین آثار تاریخی شهر کلات نادری محسوب می گردد. در تزئین اتاق های این بنا از نقاشی و گچبری استفاده شده و هنوز هم می توان تصاویر زیبایی از شاهزادگان را بر روی تزئینات آن مشاهده کرد. جالب است بدانید این بنا به وسیله اسرای هندی ساخته شده و نمای خارجی آن هم شباهت بسیاری به معماری هندی و مغولی دارد. متاسفانه امروزه از طبقه سوم این بنا دیگر چیز زیادی باقی نمانده است.

این کاخ علاوه بر این که اقامتگاه نادرشاه بود به عنوان خزانه ای برای نگهداری جواهرات و غنایم هم مورد استفاده قرار می گرفت. کاخ خورشید در سال 1318 در لیست آثار ملی ایران به ثبت رسید.

آبشار ارتکند

آبشار ارتکند در فاصله 18کیلومتری از کلات نادری قرار گرفته است. این آبشار دسترسی آسانی ندارد و برای رسیدن به آن باید ابتدا وارد جنگلی انبوه شوید و سپس در سمت چپ جنگل رودخانه ای زیبا با آبشارهایی تماشایی را مشاهده خواهید کرد. بعد از عبور از جنگل و دره به یک غار می رسید که در طرف دیگر آن، آبشار ارتکند با ارتفاع 10 متر دیده می گردد.

آبشار قره سو

آبشار قره سو در فاصله ده کیلومتری جنوب غربی شهرستان کلات نادری و در منطقه قره سو قرار گرفته است. این منطقه، یک روستا شامل هشت آبشار تماشای است. گردشگرانی که علاقه مند به تماشا این آبشارها و کوهنوردی در روستا باشند حتما از تماشا طبیعت این منطقه لذت خواهند برد. با وجود صعب العبور بودن کوه های منطقه قره سو، نردبان های فلزی در کنار کوه ها تعبیه شده است تا گردشگران از این طریق خودشان را به بالای قله ها و آبشار قره سو برسانند.

مسجد کبود گنبد

مسجد کبود گنبد در نزدیکی کاخ خورشید قرار گرفته است و بازدیدنمایندگان این کاخ با طی فاصله 200 متری می توانند از مسجد کبود گنبد هم بازدید نمایند. دلیل نامگذاری این مسجد، رنگ کبود کاشی های آن است. گفته می گردد بنای اصلی مسجد در دوره سلجوقیان(سده های پنجم و ششم هجری) ساخته شده و سپس در زمان نادر شاه بازسازی شده است. بعلاوه در این دوره بعضی از قسمت ها مانند بیتوتات و ایوان های اطراف به مجموعه اضافه شده است. در زمان حکومت جلایری ها بر کلات نادری هم بازسازی هایی روی مسجد اجرا شده است.

بند نادری کلات

بند نادری کلات سد بزرگ و محکمی است که از سنگ آجر و ساروج بر روی رودخانه کلات ساخته شده است. این بند در زمان حکومت سلجوقیان ساخته شده و بعدها در زمان نادرشاه هم مورد بازسازی و بازسازی قرار گرفته است. برای بازدید از این بند باید 4 کیلومتر از شهر کلات دور شوید.

دربند ارغونشاه کلات

دربند ارغونشاه کلات در گذشته به عنوان ورودی اصلی شهر کلات نادری مشهد استفاده می شد و ماموران حکومتی بر روی برجک های بلند آن نگهبانی می دادند. ارتفاع برج های این مجموعه به 8 تا 9 متر می رسد و در ساخت آن ها از آجر استفاده شده است. دربند ارغونشاه کلات در فاصله 200 متری کتیبه نادری قرار گرفته است.

کتیبه نادری

کتیبه نادری در دل کوه حجاری شده و امروزه یکی از ارزشمندترین آثار برجای مانده از دوران افشاریه است. این کتیبه شامل 24 بیت شعر است که 4 بیت اول به زبان فارسی و مابقی ابیات به زبان ترکی نوشته شده اند.

سد زاوین

یکی دیگر از جاذبه های کلات نادری مشهد، سد زاوین است. این سد با محیط مجذوب کننده و آرامش بخش خود در فاصله 50 کیلومتری از شهر کلات قرار گرفته است. بعلاوه وجود آبشارهای تماشایی و چشمه های زلال و خنک در منطقه ها اطراف سد، گردشگران زیادی را به این منطقه می کشاند.

جنگل خواجه پسته

جنگل خواجه پسته یکی از مجذوب کننده ترین و منحصر به فردترین جنگل های ایران است. این جنگل به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص همچنان بکر و زیبا مانده است. جنگل خواجه پسته کلات نادری مشهد پر از درختان پسته است. بعلاوه حیواناتی مانند پلنگ، خرگوش، گراز و گورخرهای ترکمن در این منطقه زندگی می نمایند.

آبشار بابا رمضان کلات نادری مشهد

آبشار بابا رمضان کلات نادری مشهد در فاصله 50 کیلومتری از شهر کلات قرار گرفته است. این آبشار 10 متری جاذبه ای تماشایی در دل دره های سرسبز با دیواره های بلند است.

روستای خشت

روستای خشت کلات نادری یکی دیگر از تماشای های شهر زیبای کلات است که با طبیعت بی نظیر و فضای آرامش بخش خود پذیرای گردشگران زیادی است. هنگام بازدید از این روستا می توانید سری هم به آب انبارهای تاریخی و آسیاباد قدیمی آن بزنید. جالب است بدانید زبان مردم این روستا همان زبان رایج شمال خراسان است اما سبک پوشش و زندگی آن ها بیشتر به مردم ترکمن شباهت دارد.

آبشار آبگرم

آبشار آبگرم یکی دیگر از جاذبه های طبیعی کلات نادری مشهد است. ارتفاع این آبشار 20 متر بوده و دمای آن به حدود 30 تا 35 درجه سانتی گراد می رسد. گردشگران می توانند حتی در فصول سرد هم بدون احساس سرمای زیاد در حوضچه های مسیر آبشار آبگرم از آب تنی لذت ببرند.

جمع بندی درباره معرفی شهر کلات نادری مشهد

در این مقاله شهر کلات نادری مشهد را معرفی کردیم. همانطور که گفته شد این شهر تاریخی در زمان افشاریه محل نگهداری گنج ها و غنائمی بود که نادرشاه افشار در جنگ ها به دست می آورد. امروزه کلات نادری با داشتن جاذبه های طبیعی و تاریخی متعدد مقصد مجذوب کنندهی برای سفر محسوب می گردد.

منبع: الی گشت
انتشار: 9 دی 1403 بروزرسانی: 9 دی 1403 گردآورنده: parskohan.ir شناسه مطلب: 1624

به "کلات نادری، سرزمین گنج های ایران" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "کلات نادری، سرزمین گنج های ایران"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید